De Wet Herziening Partneralimentatie

Over enkele maanden gaat de nieuwe regelgeving  van kracht. De duur waarop aanspraak gemaakt kan worden op alimentatie is nu doorgaans 12 jaar en is voor echtscheidingsverzoeken die op of na 1 januari 2020 worden ingediend slechts de helft van de duur van het huwelijk met een maximum van 5 jaar. Langdurige huwelijken en huwelijken met jonge kinderen vormen een uitzondering. Daarnaast kent de nieuwe wet een hardheidsclausule. De alimentatieduur kan daarmee op grond van de redelijkheid en billijkheid worden verlengd.

Als je kijkt naar de parlementaire geschiedenis lijkt de rechter nogal wat vrijheid te hebben om de duur van de alimentatie te verlengen. Er kunnen allerlei (persoonlijke) omstandigheden spelen die een rechter ertoe kunnen bewegen om van die vrijheid gebruik te maken. Het is dan ook belangrijk dat je in zo’n procedure van goede juridische ondersteuning van een advocaat wordt voorzien. Dit is overigens ook waar voor andere onderdelen van de alimentatieprocedure. Zo kunnen de hoogte van de (huwelijk gerelateerde) behoefte en de inkomsten en verdiencapaciteit van partijen net als vóór de invoering van deze wet tot uitvoerige discussies in de rechtbank leiden.

langdurige huwelijken

De eerste twee leden van artikel 1:157 BW zien op langdurige huwelijken. Als een echtscheidingsverzoek maximaal 10 jaar voor  het bereiken van de AOW- leeftijd van de alimentatiegerechtigde wordt ingediend, bestaat recht op alimentatie gedurende 10 jaar. Vanaf de datum dat de echtscheiding wordt ingeschreven bij de gemeente gaat de alimentatietermijn in. Daarvoor betaalde bijdragen in het levensonderhoud komen hier dus boven op.

huwelijken met jonge kinderen

Het vierde lid van artikel 1:157 BW ziet op de huwelijken met Jonge kinderen. In afwijking van de nieuwe hoofdregel eindigt de verplichting tot het verstrekken van levensonderhoud niet eerder dan op het tijdstip waarop de uit het huwelijk van de echtgenoten geboren kinderen de leeftijd van twaalf jaren hebben bereikt.

Hardheidsclausule                        

Lid 7 van artikel 1:157 BW ziet op de hardheidsclausule. Deze geeft de rechter de mogelijkheid om de alimentatieduur kan verlengen. In de parlementaire geschiedenis is bijvoorbeeld de situatie genoemd dat een alimentatieplichtige desgevraagd heeft geweigerd om zorgtaken voor de kinderen over te nemen van de alimentatiegerechtigde. Ook is de situatie genoemd dat de alimentatiegerechtigde tijdens het huwelijk gezondheidsproblemen heeft gekregen en daardoor geen werk kan vinden en de situatie waarin op alimentatiegerechtigden een zware mantelzorgtaak rust. Er zijn echter nog legio situaties denkbaar die een beroep op de hardheidsclausule zouden kunnen rechtvaardigen. In de loop van de tijd zal steeds meer duidelijkheid ontstaan over wanneer rechters gebruik zullen maken van deze vrijheid en wanneer niet.

Juridische Tip

Wordt een echtscheidingsverzoek voor het einde van 2019 ingediend dan geldt het oude regime. Wordt het op of na 1 januari 2020 ingediend dan geldt de nieuwe wetgeving. De verwachting is dat rechters niet zullen anticiperen op de nieuwe wet.

Dit kan in bepaalde gevallen heel veel uitmaken.

Anneloes van Tuijn